HISTORIA POLSKI. Najważniejsze wydarzenia. Władcy i władczynie. Dowódcy wojskowi. Powstania i bitwy

Pokój toruński  –  traktat pokojowy  zawarty 1 lutego 1411 na wiślanej wyspie  Kępa Bazarowa  w  Toruniu , między  Polską  i  Litwą  a  Krzyżakami , kończący tzw.  wielką wojnę  z lat  1409 – 1411 . Postanowienia : Królestwo Polskie odzyskało  ziemię dobrzyńską  z zamkami w  Złotorii  i  Bobrownikach . Zakon krzyżacki zrezygnował ze  Żmudzi  na okres życia  Władysława Jagiełły  i  Witolda . Księstwo Mazowieckie  odzyskało  Zawkrze . Toruń , po pięciomiesięcznej przynależności do Polski, na mocy traktatu przeszedł ponownie pod panowanie Krzyżaków, podobnie jak cała  ziemia chełmińska . Obie strony postanowiły też, że kupcy obu państw mogą swobodnie i bez przeszkód, według dawnych zwyczajów, używać dróg wodnych i lądowych. Zakon krzyżacki jako odszkodowanie i za wykup jeńców zobowiązał się zapłacić w czterech ratach 100 000  kop  ( schock )...

Bitwa pod Rynem  – starcie zbrojne, które miało miejsce 30 stycznia 1456 roku pomiędzy zaciężnym wojskiem  zakonu krzyżackiego  a zbrojnymi oddziałami ludności Mazur (tzw. wolnych oraz  chłopów ). Pod koniec roku 1455 ludność chłopska ze wschodnich  Mazur  powstała przeciwko uciskowi fiskalnemu Zakonu oraz gwałtom i rabunkom okolicznych wsi jakich dopuszczały się załogi krzyżackie. Oblegana w  zamku ryńskim  załoga zakonna była zagrożona wymordowaniem lub śmiercią głodową. Zamek został zdobyty przez chłopów. Większość pojmanych obrońców (w tym kilku braci zakonnych), chłopi potopili w pobliskim jeziorze  Ołów . W okolice zamku w  Rynie  zostały wysłane oddziały krzyżackie z  Olsztyna  i  Barczewa , które rozbiły źle wyszkolone oddziały chłopskie. Następnie krwawo rozprawiając się z nimi, bezlitośnie zabijając chłopów przywróciły tym samym własne panowanie nad tym rejonem. Zginęło około 500 chłopów a 19 dostało się do ...

Wratysław II  (ur. po  1032 , zm.  14 stycznia   1092 ) – książę  Czech  od 1061, pierwszy  król czeski  od 1085. Był drugim synem  Brzetysława I  i  Judyty ze Schweinfurtu . Wratysław został księciem Czech w 1061 roku, po śmierci swojego brata  Spitygniewa II . W 1063 założył  biskupstwo w Ołomuńcu . Osiągnął znaczącą pozycję 9 czerwca 1075 roku, kiedy pomógł  cesarzowi rzymskiemu   Henrykowi IV stłumić powstanie w  Saksonii . Otrzymał wtedy  Miśnię , został jednak zmuszony do wycofania się z niej przez  Ekberta II ,  margrabiego miśnieńskiego . Jako lojalny sojusznik cesarza, stawił się z armią podczas wyprawy włoskiej Henryka IV w 1081 roku. W 1085 roku Wratysław II za swoje zasługi otrzymał w Moguncji od cesarza  Henryka IV  dożywotni tytuł króla czeskiego i  polskiego . W tym czasie do króla Wratysława II prawdopodobnie należała też  Małopolska  z  Krakowem ...

Bitwa pod Udyczem  – rozegrała się 28 stycznia 1606 roku pomiędzy wojskami  polskimi dowodzonymi przez  hetmana Żółkiewskiego , a  Tatarami nogajskimi  pod wodzą  Kantymira Murzy . Zagon Kantymira został rozbity 25 stycznia w pobliżu  Niemirowa , a jego  kosz  w trzy dni potem nad dopływem  Bohu  – Udyczem. W roku 1606 najazdy  tatarskie  rozpoczęły się już w styczniu.  Hetman polny koronny  Stanisław Żółkiewski w trzech  uniwersałach  z 12, 14 i 17 stycznia ostrzegał o gotowości wojsk wroga do najazdu „w bardzo krótkim czasie”, a  strażnik koronny  Jan Zamojski pisał w meldunkach z 14 stycznia i 8 lutego o postoju  ordyńców  między  Oczakowem  i Widowem. 4 lutego w liście do szlachty zebranej na  sejmiku  proszowskim, pisanym z  Niemirowa , hetman Żółkiewski poinformował o odparciu dwóch ataków: 23 stycznia  sołtana  Buhara w kierunku na  Kors...

Bolko (Bolesław) II Mały (świdnicki)  (ur. między  1309  a  1312  rokiem, zm.  28 lipca   1368 ) –  książę świdnicki  od 1326,  jaworski  od 1346,  łużycki  od 1364 roku, na połowie  książę brzeski  i  oławski  od 1358,  książę siewierski  od 1359, na połowie  książę głogowski  i  ścinawski  od 1361 roku. Ostatni niezależny książę  piastowski  na  Śląsku . Bolko II był najstarszym synem księcia świdnickiego  Bernarda  i  Kunegundy , córki  króla, Władysława Łokietka . Przydomek Mały otrzymał jeszcze w źródłach mu współczesnych, na skutek dość niskiego wzrostu. Udzielną władzę w przysługującym mu po ojcu księstwie świdnickim objął zapewne jeszcze w 1326 roku, choć początkowo znajdował się pod opieką stryjów: księcia  Ziębic   Bolka II  i księcia Jawora  Henryka  i matki, Kunegundy. Bolko II był najstarszym synem ksi...

Traktat w Karłowicach  –  traktat pokojowy podpisany  26 stycznia   1699  w  Karłowicach . Kończył on wojnę pomiędzy państwami  Ligi Świętej , w skład której wchodziły  Państwo Kościelne ,  Republika Wenecka ,  Austria  (formalnie jako  Święte Cesarstwo Rzymskie ),  Rzeczpospolita Obojga Narodów  i  Carstwo Rosyjskie  a  Imperium Osmańskim  i jego lennikami, głównie  Chanatem Krymskim . Traktat zamykał wojnę rozpoczętą nieudaną wyprawą wezyra  Kara Mustafy   pod Wiedeń  w 1683 (Rosja przystąpiła do tej wojny w 1686, czyli po  traktacie Grzymułtowskiego  i przystąpieniu do  Ligi Świętej ). Nieustanne, 16-letnie walki na froncie mierzącym niemal 4000 km (od Krety przez Albanię, środkowe Węgry, Karpaty, księstwa naddunajskie i granicę krymsko-rosyjską), klęski wojenne na morzu i lądzie oraz wyczerpanie wojenne zmusiło Turcję do podpisania pokoju. Ostatni wezyr z...