TRAKTATY WELAWSKO-BYDGOSKIE

Traktaty welawsko-bydgoskie – dwa traktaty pomiędzy Rzeczpospolitą a Prusami Książęcymi z 1657, których głównym postanowieniem było zerwanie zależności lennych i uzyskanie suwerenności dynastii Hohenzollernów w Księstwie Pruskim. Polska utraciła wpływ na politykę Prus i oddała w lenno ziemię lęborsko-bytowską.

Na mocy traktatu, uzgodnionego ostatecznie 19 września w Welawie, a podpisanego 5 listopada i zaprzysiężonego 6 listopada 1657 przed kościołem jezuickim w Bydgoszczy:

  1. Fryderyk Wilhelm i jego potomkowie w linii męskiej uzyskali suwerenność w Prusach Książęcych, zrywając tym samym zależność lenną od Królestwa Polskiego,
  2. jedynym śladem dawnej zależności Prus Książęcych od Polski miało być odtąd składanie przez stany pruskie hołdu królowi polskiemu i Rzeczypospolitej (łac. homagium eventuale) w momencie obejmowania władzy przez nowego księcia w Prusach,
  3. po wymarciu męskiej linii Hohenzollernów Prusy Książęce miały wrócić do Królestwa,
  4. elektor zawierał z Polską wieczyste przymierze na korzystnych dla siebie warunkach oraz przymierze wojskowe przeciwko Szwecji,
  5. elektor uzyskał Drahim tytułem zastawu, ziemię lęborsko-bytowską (z miastami Lębork i Bytów) jako lenno oraz wciąż będący w rękach szwedzkich Elbląg na własność pod warunkiem, że uda mu się go zdobyć własnymi siłami z zastrzeżeniem prawa wykupu dla Korony oraz wpłaty 400 tysięcy talarów. Ostatecznie elektorowi nie udało się zdobyć Elbląga.

Traktaty zaaprobowane przez Sejm w 1658 potwierdzał potem pokój oliwski z 1660 kończący potop szwedzki.



BIBLIOGRAFIA:

  1. Traktat welawski. [w:] Восточная Пруссия. История и путь в Россию [on-line]. (ros. • łac.).(ros. Велауский трактат 1657 года)
  2. Dariusz Makiłła: Między Welawą a Królewcem 1657–1701. Geneza Królestwa w Prusach (Königtum in Preußen). Studium historyczno-prawne, Toruń 1998.
  3. Ludwik Kubala Wojna Brandenburska i najazd Rakoczego w roku 1656–1657. Lwów: Ossolineum, 1910, seria: „Szkice Historyczne” 5. (reprint Poznań 2005) rozdział 9 Traktat welawsko-bydgoski (s. 234–261), przypisy (s. 372–387).

źródło - wikipedia.pl

Komentarze

Prześlij komentarz

Popularne posty z tego bloga

Lista 29 królów, którzy sprawowali władzę w Polsce.

Obraz
Początki polskiej państwowości  wciąż pozostają przedmiotem dyskusji historyków . Chyba każdy wie, że pierwszym historycznym władcą naszego kraju był książę  Mieszko I , ale wydarzenia, które miały miejsce przed objęciem tronu przez ojca  Bolesława I Chrobrego  wciąż skrywają wiele tajemnic. W wielu średniowiecznych kronikach wymienia się legendarnych królów z dynastii Popielidów, a przecież Gall Anonim w swoich relacjach wskazał też trzech bezpośrednich poprzedników Mieszka I: Siemowita, Lestka i Siemomysła. Niektórzy specjaliści są zdania, że postaci wskazane przez Galla powinny być uznane za władców nie dyskusyjnych, a historycznych. Jednak w środowiskach historycznych przeważa przeświadczenie, że ziemie, którymi władali Siemowit, Lestek i Siemomysł stanowiły jedynie część późniejszej Polski. Pewne jest natomiast, że  historia polskich królów rozpoczęła się wraz z objęciem tronu przez Bolesława I Chrobrego. Piastowie , pierwsza historyczna dynastia polskich w...
Czytaj więcej

DOKUMENT „DAGOME IUDEX”

Obraz
Autor - Mariusz Samp Na temat dokumentu „Dagome iudex” napisano już sporo różnego rodzaju opracowań w historiografii. Praktycznie każde ze słów, znajdujących się w tym tekście, doczekało się osobnej analizy. Nie bez kozery dokument ten uznaje się za najtrudniejsze źródło do interpretacji, jakie wydano w Polsce w średniowieczu. Co pewnego można powiedzieć odnośnie wspomnianego aktu? Co nadal pozostaje nierozstrzygnięte? Dokument „Dagome iudex” nie dotrwał do naszych czasów. Jego treść jest znana z późniejszych kopii, bazujących na streszczeniu (regeście) wykonanym przez kardynała Deusdedita pod koniec XI stulecia. W przekładzie na język polski tekst dokumentu brzmi następująco: „Podobnie w innym tomie z czasów papieża Jana XV, Dagome sędzia i Ota senatorka, i synowie ich Mieszko i Lambert ofiarowali świętemu Piotrowi w całości jedno miasto, które zwie się Schinesghe ze wszystkimi swymi przynależnościami w obrębie takich granic, jak, zaczyna się, z jednej strony długie morze, granicą Pru...
Czytaj więcej

TOWARZYSTWO GIMNASTYCZNE „SOKÓŁ”

Obraz
Towarzystwo Gimnastyczne „Sokół”  – pionierska organizacja  wychowania fizycznego  i  sportu  w Polsce. Najstarsze  polskie   towarzystwo gimnastyczne , którego członkowie przyczynili się m.in. do popularyzacji gimnastyki w społeczeństwie polskim, powstania wielu klubów sportowych i  Związku Harcerstwa Polskiego . „Sokół” działał w  okresie zaborów ,  po odzyskaniu niepodległości  i w całym  okresie międzywojennym XX w. Zdelegalizowany przez komunistów, po  II wojnie światowej  i zakazany w okresie  Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej . Pierwsze gniazda reaktywowanego „Sokoła” zaczęły powstawać dopiero po upadku komunizmu w Polsce w 1989 roku w  III Rzeczypospolitej . Organizacja propagowała  sport ,  gimnastykę  i zdrowy styl życia. Postulowała podnoszenie sprawności fizycznej polskiej  młodzieży , popularyzowała sporty letnie oraz  zimowe , a także wyrabianie tężyzny fizycznej i sił ...
Czytaj więcej