KSIĄŻE HENRYK GŁOGOWSKI

Dokładna data urodzin jednego z najważniejszych aktorów procesu zjednoczenia ziem polskich nie jest znana. Syn Konrada I, założyciela głogowskiej linii Piastów, urodził się w latach 1260-65, a już w 1278 został księciem Głogowa. Był władcą o wielkich ambicjach i dużym pechu.

Wyznaczony przez niedoszłego króla, Henryka Probusa na następcę w księstwie wrocławskim, nie zdołał go objąć. Ubiegł go inny Henryk, książę legnicki, zwany Grubym. W walce o należne mu dziedzictwo Głogowczyk sięgnął po środki drastyczne. Jesienią 1293 r. Henryk Gruby został porwany z łaźni i zamknięty w niewygodnej skrzyni, w której nie mógł siedzieć ani leżeć. Po kilku miesiącach załamał się i układem z 1294 r. oddał głogowskiemu kuzynowi całą północną część księstwa wrocławskiego. Głogowczyk stał się dzięki temu najpotężniejszym władcą na Śląsku i nie przejął się ogromnym skandalem, jaki wywołał.

Nie minęły dwa lata, a przyszło Henrykowi Głogowskiemu walczyć o kolejne dziedzictwo. Prawdopodobnie w 1290 r. zawarł układ z Przemysłem II, który uczynił go swoim następcą w Wielkopolsce. Kiedy ten został zamordowany w 1296, Henryk wystąpił z pretensjami do sukcesji. I znowu został uprzedzony przez konkurenta, tym razem… Władysława Łokietka.

Rywale bardzo szybko doszli do porozumienia. 10 marca 1296 r. w Krzywiniu książęta podpisali ugodę. Z dokumentu Łokietka dowiadujemy się, że chociaż został wybrany władcą przez baronów wielkopolskich i pomorskich, to Henrykowi przysługiwało „dobre prawo“ do „ziemi polskiej“. Dlatego dokonano podziału Wielkopolski. Głogowczyk otrzymał południowo-zachodnią część kraju i kolejna obietnicę sukcesji. Najstarszy syn Henryka miał w przyszłości otrzymać Poznań.

Stało się inaczej. Książęta rychło popadli w konflikt. Kiedy postanowili się pogodzić, było już za późno. Pojawił się wspólny wróg. W 1300 r. władca Czech Wacław II opanował ziemie Władysława Łokietka i koronował się w Gnieźnie na króla Polski. Osaczany przez potężnego przeciwnika Henryk nie uląkł się go i przyjął prowokacyjny tytuł „dziedzica Królestwa Polskiego“. Rzucił Wacławowi otwarte wyzwanie i wyszedł obronną ręką. W 1305 król zmarł, a rok później Henryk wreszcie został panem Wielkopolski.

Nie próżnował również Władysław Łokietek. W tym samym czasie opanował Małopolskę, Kujawy, Pomorze Gdańskie i to on ostatecznie wyszedł z tej rywalizacji zwycięsko. 

W 1309 roku Henryk zmarł. Pięć lat później Łokietek wypędził jego synów z Wielkopolski, a w 1320 r. koronował się na króla.

Autor - Przemysław Deles

źródło - historiaposzukaj.pl

Komentarze

Prześlij komentarz

Popularne posty z tego bloga

Lista 29 królów, którzy sprawowali władzę w Polsce.

Obraz
Początki polskiej państwowości  wciąż pozostają przedmiotem dyskusji historyków . Chyba każdy wie, że pierwszym historycznym władcą naszego kraju był książę  Mieszko I , ale wydarzenia, które miały miejsce przed objęciem tronu przez ojca  Bolesława I Chrobrego  wciąż skrywają wiele tajemnic. W wielu średniowiecznych kronikach wymienia się legendarnych królów z dynastii Popielidów, a przecież Gall Anonim w swoich relacjach wskazał też trzech bezpośrednich poprzedników Mieszka I: Siemowita, Lestka i Siemomysła. Niektórzy specjaliści są zdania, że postaci wskazane przez Galla powinny być uznane za władców nie dyskusyjnych, a historycznych. Jednak w środowiskach historycznych przeważa przeświadczenie, że ziemie, którymi władali Siemowit, Lestek i Siemomysł stanowiły jedynie część późniejszej Polski. Pewne jest natomiast, że  historia polskich królów rozpoczęła się wraz z objęciem tronu przez Bolesława I Chrobrego. Piastowie , pierwsza historyczna dynastia polskich w...
Czytaj więcej

DOKUMENT „DAGOME IUDEX”

Obraz
Autor - Mariusz Samp Na temat dokumentu „Dagome iudex” napisano już sporo różnego rodzaju opracowań w historiografii. Praktycznie każde ze słów, znajdujących się w tym tekście, doczekało się osobnej analizy. Nie bez kozery dokument ten uznaje się za najtrudniejsze źródło do interpretacji, jakie wydano w Polsce w średniowieczu. Co pewnego można powiedzieć odnośnie wspomnianego aktu? Co nadal pozostaje nierozstrzygnięte? Dokument „Dagome iudex” nie dotrwał do naszych czasów. Jego treść jest znana z późniejszych kopii, bazujących na streszczeniu (regeście) wykonanym przez kardynała Deusdedita pod koniec XI stulecia. W przekładzie na język polski tekst dokumentu brzmi następująco: „Podobnie w innym tomie z czasów papieża Jana XV, Dagome sędzia i Ota senatorka, i synowie ich Mieszko i Lambert ofiarowali świętemu Piotrowi w całości jedno miasto, które zwie się Schinesghe ze wszystkimi swymi przynależnościami w obrębie takich granic, jak, zaczyna się, z jednej strony długie morze, granicą Pru...
Czytaj więcej

TOWARZYSTWO GIMNASTYCZNE „SOKÓŁ”

Obraz
Towarzystwo Gimnastyczne „Sokół”  – pionierska organizacja  wychowania fizycznego  i  sportu  w Polsce. Najstarsze  polskie   towarzystwo gimnastyczne , którego członkowie przyczynili się m.in. do popularyzacji gimnastyki w społeczeństwie polskim, powstania wielu klubów sportowych i  Związku Harcerstwa Polskiego . „Sokół” działał w  okresie zaborów ,  po odzyskaniu niepodległości  i w całym  okresie międzywojennym XX w. Zdelegalizowany przez komunistów, po  II wojnie światowej  i zakazany w okresie  Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej . Pierwsze gniazda reaktywowanego „Sokoła” zaczęły powstawać dopiero po upadku komunizmu w Polsce w 1989 roku w  III Rzeczypospolitej . Organizacja propagowała  sport ,  gimnastykę  i zdrowy styl życia. Postulowała podnoszenie sprawności fizycznej polskiej  młodzieży , popularyzowała sporty letnie oraz  zimowe , a także wyrabianie tężyzny fizycznej i sił ...
Czytaj więcej